Cây bí đao

Mua tại Shopee Mua tại Lazada Mua tại Tiki.vn

11.000

Với khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa ở Việt Nam, bí đao là một trong những giống cây trồng rất phù hợp. Cây bí đao không chỉ đáp ứng được yêu cầu khí hậu, mà còn mang lại lợi ích kinh tế và nguồn thu nhập đáng kể cho người nông dân trong nước. Đây cũng là nguyên liệu được sử dụng rất nhiều trong bữa ăn hàng ngày của người Việt.

Tìm hiểu chung về cây bí đao

  • Tên thông thường: Bí đao
  • Tên gọi khác: Đông qua, Bù rợ, Bí phấn
  • Tên khoa học: Benincasa hispida (Thunb. ex Murr.) Cogn. – Cucurbita hispida Thunb. ex Murr.
  • Họ: Bầu Bí (Cucurbitaceae)
  • Xuất xứ: Bí đao xuất xứ từ Ấn Độ và đã trở thành cây được trồng phổ biến tại các vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới châu Á cũng như khu vực Đông Dương.
  • Các dạng bí đao ở Việt Nam: Loại bí đá có hình dáng quả nhỏ, thon dài, vỏ màu xanh, khi già, vỏ chuyển sang màu xám và đôi khi mất phấn trắng ở bề ngoài. Bí đá có vị thịt dày, ít hạt, mang lại trải nghiệm thưởng thức tốt nhưng hiệu suất sinh trưởng thấp. Ngược lại, bí gối có quả lớn, khi già phủ lớp sáp trắng. Giống cây này có vị thịt dày và nhiều hạt, đồng thời mang lại hiệu suất cao.

Đặc điểm của cây bí đao

Bí đao có thân mềm mại, màu xanh, và mô tả dưới dạng cây thân thảo leo. Thân của nó phát triển mạnh mẽ, đạt đến chiều dài khoảng 5 – 6m và có nhiều cấp nhánh khác nhau (4 – 5 cấp).

Lá của bí đao có hình dạng trái tim, màu xanh thẫm, và xuất phát từ thân cây. Đường kính của lá dao động từ 15 – 20cm, và bề mặt lá được phủ bởi một lớp lông dày và cứng.

Rễ của bí đao có hình dạng rễ chùm, phát triển và mở rộ trên bề mặt đất. Đồng thời, rễ bất định cũng có thể xuất hiện trên các đốt thân.

Bí đao có hoa đơn tính, màu vàng, có năm cánh, và chúng tập trung thành chùm. Quá trình thụ phấn thường được thực hiện thông qua sự hỗ trợ của côn trùng và gió. Kích thước của hoa cái thường lớn hơn so với hoa đực.

Trái của bí đao có hình dạng trụ, màu xanh, và bề mặt vỏ trái được bao phủ bởi một lớp lông tơ. Chiều dài của trái có thể đạt đến 2m, nhưng kích thước này có thể thay đổi tùy thuộc vào từng giống cây cụ thể.

Tác dụng của cây bí đao

Bí đao mang đến hương vị ngọt và tính lạnh, không gây độc hại, có nhiều công dụng như lợi tiểu, tiêu phù thũng, thanh nhiệt, và tiêu viêm. Vỏ của bí đao cũng có hương vị ngọt, tính mát, đồng thời giúp lợi tiểu, tiêu viêm, tiêu thũng và giải nhiệt. Hạt của bí đao có tác dụng kháng sinh, tiêu độc, và trừ giun.

Bí đao là một loại rau xanh phổ biến trong bữa ăn hàng ngày, tương tự như dưa chuột. Có thể chế biến bí đao bằng cách luộc hoặc nấu canh tôm, canh cua, xào thịt gà, thịt lợn. Ngoài ra, bí đao còn được sử dụng để làm mứt, đặc biệt trong các dịp lễ Tết. Việc ăn bí đao có thể giúp thông tiểu, tiêu phù, giải khát, làm mát tim, giảm stress, giảm mụn nhọt. Vỏ quả còn được sử dụng để chữa đái dắt do nhiệt bàng quang hoặc đái đục kèm theo chất nhầy.

Bí đao không chỉ được sử dụng ở dạng quả non nấu canh mà còn có thể thái lát và phơi khô để sử dụng dần, làm mứt, hay kẹo. Lá non, ngọn non và hoa của bí đao có thể dùng làm rau. Hạt bí đao khô có thể rang và ăn như đồ ăn nhẹ.

Quả bí đao còn có các công dụng như giảm cân hiệu quả, chống say nắng, giảm sốt cao, giải mê, trị rôm sảy, và phù thũng do viêm thận mãn tính, đồng thời hỗ trợ lợi tiểu, nhuận tràng, và điều trị rối loạn thần kinh.

Cách trồng cây bí đao

  • Thời vụ trồng bí đao

Thông thường, thời kỳ chính để trồng bí đao kéo dài từ tháng 12 năm trước đến đầu tháng 3, với thời gian thu hoạch có thể bắt đầu từ đầu tháng 3. Tuy nhiên, có nhiều hộ gia đình chọn trồng vụ đông, từ cuối tháng 9 đến đầu tháng 10. Nhờ sự áp dụng kỹ thuật và công nghệ hiện đại, việc trồng bí đao trong nhà kính đã trở nên phổ biến, cho phép canh tác quanh năm. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng hiệu suất có thể không cao bằng so với vụ chính.

  • Đất trồng

Đối với đất trồng bí đao leo giàn, quan trọng là bón phân hữu cơ và xới đất đều để tăng khả năng thoát nước. Việc trộn thêm phân chuồng ủ mục giúp nâng cao độ phì nhiêu của đất.

  • Chuẩn bị hạt giống

Hiện nay có nhiều cửa hàng và trang thương mại điện tử cung cấp hạt giống bí đao. Bạn cũng có thể sử dụng hạt giống từ những quả bí đao già, chắc mẩy. Ngâm hạt giống trong nước ấm theo tỉ lệ 2 sôi 3 lạnh, sau đó ủ trong khăn ẩm. Sau 2-3 ngày, khi hạt bắt đầu nứt nanh và nảy mầm, bạn có thể chuyển chúng ra bầu đất.

  • Cách trồng cây

Trong quá trình trồng bí đao leo giàn tại nhà, bạn nên gieo hạt đã nảy mầm vào bầu đất dinh dưỡng với xơ mùn và phân bón. Khi cây đã phát triển đủ 2-3 lá xanh, bạn có thể chuyển chúng ra đất, và đảm bảo giữ khoảng cách hợp lý giữa các cây để tránh sự cồng kềnh.

Cách chăm sóc cây bí đao

  • Tưới nước

Khi cây bí đao bắt đầu ra hoa, quan trọng là nên cung cấp nước đầy đủ để duy trì độ ẩm cho đất, hỗ trợ quá trình sinh trưởng của cây và tăng khả năng đậu trái. Thực hiện tưới nước hai lần mỗi ngày, vào buổi sáng và chiều tối.

  • Bón phân

Trong giai đoạn cây con đã phát triển 3-4 lá, việc bón lót là quan trọng. Sử dụng phân chuồng, trùn quế, phân gà hoặc phân hữu cơ vi sinh làm phân bón lót. Lặp lại quá trình bón phân sau khoảng 15-20 ngày.

  • Phòng trừ sâu bệnh

Để phòng ngừa sâu bệnh và các loại bệnh khác, cây bí đao cần được kiểm tra thường xuyên để có biện pháp phòng trừ kịp thời. Ưu tiên sử dụng thuốc trừ sâu từ chế phẩm sinh học hoặc tự làm từ ớt, tỏi để đảm bảo an toàn thực phẩm.

  • Làm giàn cho cây

Về kỹ thuật làm giàn bí đao, có nhiều hình thức khác nhau như giàn thẳng đứng, giàn chữ A hoặc giàn leo trên cao. Sử dụng dây thép kết hợp với móc nối để tạo thành lưới giúp cây leo cao và cố định vị trí bằng cọc. Dây thép móc nối được sử dụng phía trên cùng để tạo giàn, giúp cây vươn dài và trái treo cao.

Nếu trồng ngoài ruộng, có thể áp dụng giàn chữ A, thường được làm từ cọc tre và gỗ, giúp thuận tiện cho quá trình thu hoạch và có sức chống đỡ tốt.

5/5 - (1 bình chọn)