Cây rau muống

Mua tại Shopee Mua tại Lazada Mua tại Tiki.vn

14.000

Rau muống là một loại rau phổ biến tại Việt Nam, không chỉ giàu chất dinh dưỡng mà còn có giá thành hợp lý. Ngoài giá trị ẩm thức, rau muống còn đước biết đến với một số khả năng chữa bệnh. Cùng tìm hiểu kỹ hơn về loại cây này trong bài viết dưới đây nhé.

Tìm hiểu chung về cây rau muống

  • Tên thông thường: Rau muống
  • Tên khoa học: Ipomoea aquatica Forsk
  • Họ cây: Rau muống thuộc họ Bìm bìm (Convolvulaceae) và là một loại thực vật nhiệt đới bán thủy sinh.
  • Phân bố: Hiện vẫn chưa rõ nơi mọc tự nhiên của loài cây này do nó được trồng khắp các khu vực nhiệt đới và cận nhiệt đới trên toàn thế giới.
  • Màu sắc hoa: Hoa của cây rau muống thường có màu trắng hoặc hồng tím.

Phân loại cây rau muống

Rau muống chia thành hai loại chính:

  • Rau muống nước: Thường được trồng hoặc mọc ở những vùng nước nhiều, ẩm ướt. Có thể tạo thành bè và trôi trên kênh mương hoặc hồ. Thân to, cuống thường màu đỏ, thịt mọng, thích hợp để luộc hoặc chế biến sống.
  • Rau muống cạn: Thường được trồng trên đất cạn, không yêu cầu nhiều nước. Thân cây thường mảnh mai và có màu xanh trắng. Loại này phù hợp cho món xào hoặc ăn sống.

Cũng có thể phân loại rau muống dựa trên điều kiện trồng như sau:

  • Rau muống ruộng: Bao gồm rau muống trắng và rau muống đỏ. Rau muống trắng thường được trồng trên đất cạn, không chịu nước ngập nhiều. Trong khi đó, rau muống đỏ có thể trồng cả trên đất cạn và dưới nước với nhiệt độ môi trường từ 20-30 độ C.
  • Rau muống phao: Cây được cấy xuống bùn, và ngọn của nó nổi lên trên mặt nước, cho phép thu hoạch quanh năm.
  • Rau muống bè: Rau muống được trồng quanh năm trên mặt nước, thường được gắn chặt cố định trên bề mặt ao bằng tre.
  • Rau muống thúng: Cây rau muống được trồng trong các thúng đất và thúng này được cắm vào ao sâu. Thúng được giữ ở một mức độ nhất định trên mặt nước, tạo điều kiện cho rau phát triển quanh ao.

Đặc điểm của cây rau muống

Cây rau muống có dạng bò, nó có thể mọc trên mặt nước hoặc đất cạn. Thân cây rỗng, dày, mang theo rễ mắt và không có lông.

Lá của nó có hình ba cạnh, đầu nhọn, có thể hẹp và dài tùy thuộc vào biến thể.

Hoa của cây rau muống khá lớn, có màu trắng hoặc hồng tím, ống hoa có thể có màu tím nhạt. Hoa thường nở mỗi lần 1-2 bông trên một cuống.

Quả của cây có hình nang, đường kính khoảng 7-9mm, bên trong chứa 4 hạt có lông màu hung. Mỗi hạt có đường kính khoảng 4mm.

Tác dụng của cây rau muống

  • Giá trị ẩm thực

Rau muống là loại rau phổ biến trong chế biến các bữa ăn hàng ngày, có thể được thực hiện thành nhiều món như luộc, xào, và nấu canh.

Luộc rau muống là cách chế biến đơn giản nhất. Tùy thuộc vào vùng miền, người ta có thể chấm với nước mắm, xì dầu, chao, mắm tép, và tương (đặc biệt là tương Bần). Nước luộc rau muống thường được pha với chanh và uống sau bữa ăn.

Ngoài ra, rau muống còn có thể được xào với tỏi, thêm chút mắm tôm theo truyền thống, làm nộm với lạc rang giã dập, giấm, đường, tỏi, và ớt. Rau muống cũng thường được thêm vào canh riêu cua hoặc canh cua khoai sọ thay thế cho rau rút, hoặc được sử dụng trong lẩu gà và nướng. Rau muống cũng thường được chẻ nhỏ để ăn sống kèm với các loại rau thơm khác.

Mỗi cách chế biến đều mang đến hương vị đặc trưng, phản ánh sở thích ẩm thực độc đáo của từng vùng, miền. Tuy nhiên khi ăn rau muống sống, việc rửa kỹ và ngâm trong nước muối hoặc nước ozone để khử trùng rất quan trọng.

  • Tác dụng chữa bệnh

Cây rau muống không chỉ là nguồn thực phẩm, mà còn có nhiều tính năng và tác dụng chữa bệnh. Nó có khả năng thanh nhiệt giải độc mùa hè, làm mát cơ thể; cũng như thanh nhiệt, lưu thông huyết khí, kiểm soát cảm giác chảy máu, chữa tâm lý căng thẳng, và giảm các triệu chứng như đau đầu, chói lọi do tăng huyết áp.

Rau muống còn có tác dụng làm dịu các vấn đề về đau dạ dày, nóng ruột, ợ chua, và đái tháo đường. Ngoài ra, nó còn được sử dụng trong việc điều trị quai bị, chứng đẹn trong miệng hoặc lở khóe miệng ở trẻ em, cũng như làm dịu các vấn đề ngoại da như rôm sẩy, mẩn ngứa, sởi, và thủy đậu ở trẻ nhỏ.

Cách trồng cây rau muống

  • Vị trí trồng

Đầu tiên, quan trọng nhất là lựa chọn địa điểm phù hợp để trồng rau muống. Rau muống có thể được trồng dưới nước, ven sông, trên cạn, hoặc trong các thùng xốp và xô chậu. Đối với loại cây này, nó phát triển tốt nhất ở những vùng có nhiệt độ cao, độ ẩm đủ và ánh sáng mặt trời.

  • Vật dụng trồng

Nếu bạn định trồng rau muống cạn, việc chuẩn bị một số vật dụng như thùng xốp, xô chậu rất cần thiết. Lưu ý rằng, đối với những vật dụng này, bạn cần đục một số lỗ tròn ở dưới đáy thùng để giúp đất dễ thoát nước. Đối với rau muống ưa ẩm, hạn chế làm lỗ quá to để tránh tình trạng thoát nước nhanh và đất bị trôi đi. Thùng trồng rau cũng cần được đặt cao ít nhất 4cm so với mặt đất.

  • Làm đất

Rau muống là loại cây không đòi hỏi đất đặc biệt, có thể trồng trên hầu hết các loại đất miễn là giữ đủ nước cho sự phát triển của cây. Đất tốt nhất để trồng rau muống là đất giàu bùn, đất thịt và có độ ngập nước nhẹ.

Trước khi gieo trồng, khoảng 7-10 ngày, nên bón phân chuồng hoặc phân hữu cơ sinh học, sau đó tiến hành cày xới kỹ và làm sạch cỏ rác trong đất. Sau các bước này, bạn đã sẵn sàng cho việc gieo và trồng rau muống.

Rau muống là loại cây dễ trồng và có khả năng sống sót cao. Bạn có thể sử dụng hạt rau muống hoặc sử dụng phần thân cây già có rễ để trồng xuống đất.

Bước 1: Ngâm và ủ hạt rau muống

Bắt đầu bằng việc ngâm hạt giống rau muống trong nước ấm (khoảng 30-40°C) từ 3-6 tiếng. Sau đó, vớt hạt ra rửa sạch bằng nước và ủ chúng vào khăn ẩm ở nhiệt độ 25-30°C trong khoảng 6-10 tiếng. Chờ đến khi hạt giống nảy mầm và nứt ra, sau đó để hạt giống ráo khô nước trước khi tiến hành gieo.

Bước 2: Gieo hạt rau muống

– Cách 1: Gieo trực tiếp trên đất ruộng

Làm đất kỹ, tơi xốp, và cao lên luống 20-30cm. Trộn đất với phân hữu cơ giàu dinh dưỡng.

Rạch hàng đều với khoảng cách 20cm và sâu 1cm, sau đó gieo hạt xuống đất theo hàng đã rạch. Dùng phân chuồng sàng để lấp đều lên hạt và rải Basudin để phòng trừ kiến, dế, sâu đất.

Tưới nước mỗi ngày 2 lần vào buổi sáng và tối trong vòng 1 tuần đầu. Có thể phủ rơm hoặc bạt plastic trong tuần đầu để giữ ẩm.

– Cách 2: Gieo trong thùng xốp, xô chậu

Đổ đất vào thùng hoặc xô chậu, đảm bảo đất ẩm, mềm, tơi xốp, sạch, và giàu dinh dưỡng. Tưới nước và trộn đều để làm ẩm đất. San phẳng mặt đất, rạch hàng thẳng với độ sâu khoảng 0,5cm.

Gieo hạt rau lên mặt đất với khoảng cách vừa, sau đó lấp một lớp đất mỏng lên trên. Phun một ít nước lên mặt đất để duy trì độ ẩm. Tưới nước 2 lần mỗi ngày vào buổi sáng và tối trong vòng 1 tuần đầu.

Lưu ý:

Che đậy khay ươm bằng lưới, bìa carton hoặc rơm cỏ khô và đặt chậu ươm ở nơi râm mát trong 1 tuần để kích thích nảy mầm.

Tưới đủ nước 2 lần mỗi ngày. Sau 1 tuần gieo, hạt sẽ nảy mầm và cây bắt đầu sinh trưởng.

Bước 3: Trồng rau muống

Khi cây có 4-5 lá, bắt đầu tỉa bớt cây con để giữ khoảng cách giữa các hàng và cây từ 10-15cm.

Nếu trồng bằng cách giâm cành, chuẩn bị phần thân rau muống dài 20cm, cành già cứng và có rễ. Làm đất tơi xốp, lên luống và cắm cành thẳng hàng. Khoảng cách giữa các cây là 10cm. Đặt vào nơi râm mát hoặc che phủ để tạo bóng râm cho rau. Tưới đủ nước mỗi ngày.

Trồng rau muống bằng cách này giúp quản lý cây dễ dàng hơn, đặc biệt khi gặp mưa, nắng nóng hoặc sâu bệnh. Đảm bảo chuẩn bị đất trước đó sẽ giảm tỷ lệ cây chết.

Cách chăm sóc cây rau muống

  • Tưới nước

Rau muống thường mọc nhanh và dễ sống, giảm thiểu nguy cơ sâu bệnh, do đó, không cần chăm sóc quá nhiều. Điều quan trọng là thường xuyên tưới nước, đặc biệt là trong mùa khô nắng. Rau muống thích môi trường ẩm, và do mọc tốt ở đất lầy lội, nên không cần phải lo lắng về việc tưới nhiều nước như các loại rau khác có thể bị ngập úng. Tuy nhiên, trong mùa mưa, nên che phủ để tránh nước mưa làm hại cho rau.

  • Bón phân

Việc bón phân cho rau muống không đòi hỏi thường xuyên, chỉ cần bổ sung phân đạm, lân, và urê để hỗ trợ sự phát triển của rau. Trong giai đoạn rau muống con có 3-4 lá, có thể xuất hiện hiện tượng lá nhạt màu hoặc vàng lá do thiếu đạm và rễ chưa phát triển. Để khắc phục vấn đề này, hãy bón phân bằng cách pha một lượng phân lân và urê, sau đó tưới đều trên rau muống vào buổi chiều mát, và tưới xả lại vào buổi sáng hôm sau.

Bón phân lần 2 có thể thực hiện từ 10-15 ngày sau, pha lượng phân NPK hoặc phân DAP với nước rồi tưới đều trên rau muống vào buổi chiều mát.

  • Phòng trị sâu bệnh ở rau muống

Rau muống ít bị bệnh hại, tuy nhiên, cần chú ý đến một số loại sâu gây hại như sâu xanh, sâu tơ, sâu đục đọt, sâu ăn lá, sâu khoang, và sâu ba ba. Đối mặt với chúng, có thể sử dụng các loại thuốc như Aztron, Biocin 16 WP, Dipel 6.4 WP… Nên thay đổi loại thuốc để tăng hiệu quả.

Rầy xám thường gây hại ở rau muống cạn, để phòng trừ, có thể sử dụng thuốc như Bassa 50ND, Cyperan 25EC… phun đều trên toàn bộ cây.

Bệnh rỉ trắng thường xuất hiện nhiều trong mùa mưa. Để ngăn chặn bệnh này, cần lên cao liếp cho rau để thoát nước tốt. Khi phát hiện bệnh, có thể sử dụng các loại thuốc như Score 250 EC, Sherpa 20EC, Regent 80WG, Dithane 80WP, Sumicidin 10EC, hoặc thuốc sinh học NPV để phun trên rau.

  • Thu hoạch rau muống

Rau muống có thể thu hoạch sau 4-6 tuần kể từ khi gieo trồng. Thời gian thu hoạch và chất lượng rau phụ thuộc vào điều kiện thời tiết và chăm sóc. Nếu chăm sóc tốt, rau có thể cho thu hoạch đến 5 lần.

Khi rau muống đạt chiều cao 30-40cm, cắt ngang gốc cách gốc cây 3cm. Sau khoảng 1 tuần, cây sẽ mọc nhánh mới. Tăng cường bón phân đạm, lân, và urê để kích thích rau ra rễ và mọc lá mới.

5/5 - (1 bình chọn)