Cây Râu Hùm

I. Tổng quan về cây

  • Tên thường gọi: Cây râu hùm
  • Tên gọi khác: Ngải rợm, Nưa, Cẩm địa la, Râu hùm hoa tía
  • Tên khoa học: Tacca chantrieri Andre – Tacca paxiana Limpr.
  • Họ: Taccaceae
  • Nơi sống: Vùng phân bố của cây chủ yếu tập trung ở các tỉnh miền núi từ Tây Nguyên trở ra, bao gồm Gia Lai, Kon Tum, Quảng Nam, Quảng Bình, Nghệ An, Thanh Hoá, Ninh Bình, Hoà Bình, Sơn La, Tuyên Quang, Yên Bái, Thái Nguyên, Bắc Cạn… Trên thế giới, vùng phân bố của râu hùm được xác định từ Nam Trung Quốc xuống khu vực Đông Dương và một số nước Đông Nam Á khác.

Cây Râu Hùm

II. Đặc điểm của cây

  • Cây thảo, sống dai. Thân rễ gần hình trụ, mọc bò dài, có đốt.
  • Lá hình mác thuôn hoặc trái xoan – bầu dài 50 cm, rộng 20 – 25 cm, gốc tù lệch nhau, đầu nhọn, mặt trên màu lục sẫm, nhẵn bóng, mặt dưới 1 khi có ít lông nhỏ, mép lá nguyên, lượn sóng, gân nối rõ ở mặt dưới; cuống lá có bẹ, hình lòng máng, dài đến 30cm
  • Cụm hoa mọc trên một cán thẳng hoặc cong thành tán, ngắn hơn lá, nhẵn hoặc có ít lông; tổng bao có 4 lá bắc rộng bản, hình tim, không cuống mọc đối chéo nhau, hai lá to, hai lá nhỏ, màu lục, tía hoặc tím đen; lá bắc con dạng sợi dài cùng màu; hoa 15-20 cái, màu tím đen; bao hoa hình đấu gồm 6 thùy; nhị 6, màu tím đen, chỉ nhị đính vào giữa bao hoa; bầu hình nón ngựợc, có 6 cạnh nổi gò lên như những chiếc cánh. Quả nang dài, màu đỏ tím; hạt hình thận, có vân dọc. Mùa hoa: tháng 7-8; mùa quả : tháng 9-10.
  • Loài râu hùm có hai dạng (forma) phổ biến trong thiên nhiên là :
Xem thêm:  Các loại Hoa Bán Chạy Ngày Tết Mang Nhiều Ý Nghĩa Tốt

Dạng cây tím có cuống lá, cụm hoa và quả màu tím; 4 lá bắc xếp chéo chữ thập hoàn toàn.

Dạng cây xanh có cuống lá, cụm hoa và quả màu lục; 4 lá bắc chéo chữ thập không hoàn toàn, 2 lá bắc trong có phiến lệch xếp chổng lên nhau một phần.

III. Ý nghĩa và tác dụng của cây

  • Râu hùm có vị đắng, cay, tính mát, có độc, có tác dụng thanh nhiệt, lý khí, chỉ thống.
  • Theo kinh nghiệm nhân dân, thân rễ râu hùm được dùng làm thuốc chữa tê thấp.
  • Viện Dược liệu đã nghiên cứu chiết từ thân rễ râu hùm hoạt chất diosgenin. Đó là nguyên liệu để bán tổng hợp các thuốc steroid như thuốc chống viêm, thuốc nội tiết, thuốc cai đẻ, thuốc tăng đồng hóa. Những thuốc này ngày càng có nhu cầu lớn ở trong nước và trên thế giới.

IV. Cách trồng và chăm sóc cây

  • Râu hùm đã được Viện Dược liệu nghiên cứu trồng thử ở một số nơi. Cây trồng được cả ở trung du và đồng bằng trên nhiều loại đất có đủ ẩm và bóng râm.
  • Cây được nhân giống bằng phần đầu mầm thân rễ. Thời vụ trồng vào tháng 2-3. Sau khi làm đất, lên luống cao 20 – 30 cm, rộng 1,2 m hoặc tạo thành vạt rộng, bổ hốc với khoảng cách 30 x 40 cm hoặc 40 x 50 cm.
  • Củ giống được trồng ở độ sâu 5-7 cm, phủ đất nhỏ và tưới nước, giữ ẩm. Mỗi hốc bón lót chừng 0,5kg phân chuồng hoai mục.
  • Cây không đòi hỏi chăm sóc đặc biệt.
Xem thêm:  Cây Bụp Lồng Đèn

Viết một bình luận