Cây Nhãn

I. Giới thiệu về cây Nhãn

  • Tên thường gọi: Cây nhãn
  • Tên gọi khác: Cây quế viên
  • Tên khoa học: Dimocarpus longan
  • Tên tiếng anh: Longan
  • Họ thực vật: Cây thuộc loại bồ hòn – Sapindaceae
  • Nguồn gốc xuất xứ: Cây có nguồn gốc từ miền Nam Trung Quốc
  • Tuổi thọ: Sống lâu năm
  • Màu sắc của hoa: Cây nhãn có hoa màu trắng vàng
  • Thời gian nở hoa: Hoa nở vào tháng 2,3,4 hàng năm

II. Đặc điểm của cây Nhãn

  • Hình dáng bên ngoài: Nhãn là cây thân gỗ, thân có vỏ dày, nhiều vết nứt dọc nhỏ, đôi khi bong tróc ra  từng mảng. Tán cây rộng và rậm rạp, lả xanh quanh năm.
  • Lá: Lá nhãn thuộc loại lá kép lông chim, lá đơn mọc đối xứng hay so le. Đa số các giống nhãn lá kép có 3 – 5 cặp lá chét, tuy nhiên cũng có giống chỉ có 1 – 2 cặp lá, nhưng ít. Lá nhãn hình mũi mác, mặt lá xanh đậm, lưng lá xanh nhạt, cuống lá ngắn, gân chính và gân phụ nổi rõ. Lá non màu đỏ tím hay đỏ nâu và thay đổi theo thời gian.
  • Hoa: Hoa nhãn mọc thành từng chùm ở đầu cành và có rất nhiều hoa. Hoa nhãn có 5 cánh, màu trắng vàng, khi nở có mùi thơm nhẹ, nhiều mật.
  • Quả: Quả đơn, hình cầu, tròn dẹp cân đối hay hơi lệch, đỉnh trái tròn, cuống trái hơi lõm. Vỏ quả thường trơn nhẵn, đôi khi hơi xù xì. Khi chín vở trái có màu nâu nhạt hoặc vàng da bò. Bên trong cùi nhân ăn được, màu trắng, mềm, ngọt và nhiều nước hoặc ít nước ăn giòn.
  • Hạt: Hạt hình tròn, màu đen hoặc nâu đen, bóng láng.
Xem thêm:  Cây Hồng Bì

Cây Nhãn

III. Tác dụng của cây Nhãn

1. Tác dụng trong trang trí, làm cảnh

Nhãn là cây bóng mát xanh quanh năm đem đến không gian trong lành, giúp điều hòa không khí, cải thiện môi trường sống thích hợp trồng nhiều không gian khu công nghiệp, công sở, quán cà phê,…

2. Tác dụng chữa bệnh

Quả nhãn có giá trị dinh dưỡng cao, là món ăn tráng miệng được ưa thích, theo nghiên cứu khoa học quả nhãn tốt cho thần kinh, làm đẹp da, tăng cường tuần hoàn máu, giúp tăng tuổi thọ.

Người ta tách cùi nhãn phơi khô gọi là long nhãn nhục – Arillus longanae màu nâu đen hoặc nâu được dùng nhiều trong thực phẩm làm chè, mứt… và là vị thuốc đông ý chữa nhiều bệnh: thần kinh kém, suy nhược, khó ngủ, hay quên, hay hoảng hốt…

Hạt nhãn được dùng để gội đầu hoặc chữa các bệnh chốc lở, ghẻ ngứa, đứt chân tay…

3. Tác dụng khác

Hoa nhãn là nguồn mật ong tốt.

IV. Cách trồng và chăm sóc cây Nhãn

1. Cách trồng cây

Cây nhãn thuộc loại cây thân gỗ khỏe mạnh, dễ trồng và chăm sóc, ít sâu bệnh, có tính thích ứng rộng, chịu lạnh, chịu nóng tốt hơn vải.

Nhiệt độ phù hợp cho nhãn sinh trưởng, phát triển làm 21-27 độ, mùa hoa nở cần nhiệt độ cao hơn khoảng 25-31 độ.

Nên trồng nhãn nơi rộng rãi, thoáng gió, nhiều nắng, tuy nhiên nhãn vẫn chịu bóng được nhưng sẽ ít hoa và quả.

Xem thêm:  Cây Sen Cạn

Trồng nhãn trên nhiều loại đất từ đất tốt đến nghèo dinh dưỡng, đất mặn nhưng không ưa đất sét nặng: phù sa, đất thịt, đất đồi… nên trồng đất có tầng dầy trên 70 cm, tỷ lệ mùn 2% với độ chua nhẹ pH từ 5,5-6,5 , thoát nước tốt, tuy nhiên nhãn bị ngập 5-7 ngày không chết.

2. Cách chăm sóc cây

Khi nhãn còn nhỏ nên tưới nước thường xuyên để cây phát triển nhanh và ra hoa, kết quả, khoảng 2 ngày/ lần giữ cho mặt đất ẩm. Khi cây trưởng thành không cần tưới nhiều mà theo lượng mưa tự nhiên, những vườn có nguy cơ ngập cần có hệ thống thoát nước và dự trù máy bơm khỏi vườn khi cần thiết.

Bón phân cho nhãn cần chú ý đến thời kỳ và độ tuổi để bón điều độ: Cây nhãn nhiều năm tuổi, lượng thu hoạch > 100kg quả tươi/năm bón  1kg P2O5 +2kg N  2kg K2O.

Bón theo thời kỳ:

  • Lần 1 bón khoảng tháng 8-9 sau khi thu hoạch quả nhằm giúp cây phục hồi, lần này nên bón phân chuồng.
  • Lần 2 bón vào đầu tháng 2 để tạo mầm nuôi lộc xuân và hoa, nên sử dụng 30% phân đạm, 30% kali và 20% lân
  • Lần 3 bón thúc vào cuối tháng 3 đầu tháng 4 để cung cấp dinh dưỡng cho chùm hoa, tăng khả năng đậu quả và cành phát triển, nên sử dụng 10-20% phân đạm.
  • Lần 4 bón cuối tháng 6 đầu tháng 7 để quả có dinh dưỡng phát triển, nên bón 20% đạm và 40% kali còn lại
Xem thêm:  Dây Tầm Sét

Sau khi cây trưởng thành hoặc mỗi vụ thu hoạch chúng ta cần tỉa bỏ cành yếu, cành bị che khuất hoặc cành vượt, cành sâu bệnh… để cây ra ngọn non đồng loạt và hưởng đầy đủ nắng, dinh dưỡng.

Nên trồng nhãn vào cuối mùa mưa vào khoảng tháng 10-11 dương lịch để cây có đà phát triển vào mùa nắng. Nếu trồng vào tháng 5-6 cần chú ý thoát nước cho cây vì đất chặt quá dễ làm cho cây bị nghẹt , thối rễ và chết.

Viết một bình luận